Przejdź do treści

Kadencja na rowerze: jak dobrać rytm pedałowania do zadania

Ta sama moc może być osiągana przy różnym rytmie korby. Porównuj kadencję wraz z obciążeniem i odczuciami, zamiast gonić jedną liczbę.

Dłonie przy kierownicy roweru szosowego i butelce z wodą
Spis treści

Kadencja na rowerze to liczba pełnych obrotów korby w ciągu minuty, zwykle oznaczana RPM.

Pomaga opisać rytm jazdy. Nie mówi sama, jak dużą pracę wykonujesz: do tego potrzebujesz także informacji o obciążeniu i celu treningu.

Rytm korby a moc

Przy tej samej mocy można pedałować z inną kadencją. Zmienia się wtedy relacja między prędkością obrotu korby a momentem siły. Z samego wzrostu RPM nie wynika ani poprawa formy, ani większa moc.

Przegląd badań nad wyborem kadencji pokazuje, że zależy on między innymi od warunków wysiłku i przygotowania. Nie uzasadnia jednego rytmu właściwego na każdą jazdę. Warto obserwować własne odczucia przy zadanej mocy, zamiast kopiować liczbę z treningu innej osoby.

Ta sama moc, inny rytm: co zmienia się mechanicznie

Moc jest związana z momentem siły i prędkością kątową obrotu. Przy tej samej mocy niższa kadencja wymaga większego średniego momentu, a wyższa mniejszego. To wyjaśnia, dlaczego dwie jazdy z podobnymi watami mogą być odczuwane inaczej w nogach. Nie wynika z tego jednak jedna najlepsza wartość dla każdego.

Przykład: porównujesz 200 W przy 60 i 90 obrotach na minutę. W pierwszym wariancie średni moment musi być większy, aby przy wolniejszym obrocie uzyskać tę samą moc. To ilustracja zależności mechanicznej, nie propozycja sesji ani zalecenie któregoś rytmu. Oba parametry należy rozpatrywać w kontekście przygotowania.

Kadencja sama nie opisuje prędkości jazdy. Na wynik wpływa również przełożenie i warunki ruchu. Dwie osoby mogą pedałować w podobnym rytmie, ale jechać z inną prędkością i wykonywać inną pracę. Dlatego liczba RPM jest elementem opisu, a nie kompletną miarą intensywności.

Jak porównać rytm na własnej sesji

Zapisz także teren i intensywność. Wynik na podjeździe nie jest prostym odpowiednikiem rozgrzewki na trenażerze. Porównanie powinno dotyczyć tego samego rodzaju zadania i podobnego etapu zmęczenia.

SytuacjaCo obserwować oprócz RPM
Równa jazda po płaskimMoc lub odczuwany wysiłek i płynność ruchu
PodjazdPrzełożenie, nachylenie oraz możliwość utrzymania założenia
Końcówka długiej sesjiKomfort pozycji i zmiany rytmu przy zmęczeniu
Bieg po rowerzeCały przebieg jazdy, nie tylko ostatnią wartość kadencji

Przykład: jedziesz po płaskim w swoim spokojnym zakresie i zbliżasz się do wzniesienia. Zredukuj przełożenie, zanim korba zacznie wyraźnie zwalniać pod rosnącym oporem. Dzięki temu łatwiej kontynuować obrót bez gwałtownego zwiększania nacisku na pedały. Na szczycie nie musisz od razu wracać do ciężkiego biegu: dobierz go do prędkości i dalszego przebiegu drogi.

To zadanie techniczne możesz przećwiczyć podczas łatwej jazdy na znanym odcinku. Obserwuj jednocześnie rytm, moc i odczuwany wysiłek. Jeśli po redukcji nogi kręcą szybciej, lecz moc pozostaje w celu, zmienił się sposób wykonania pracy, a nie samo zadanie. Jeśli moc rośnie, mimo że chcesz jechać spokojnie, dalsze odciążenie przełożenia może ułatwić kontrolę. Zakres kasety wyznacza jednak granicę takiej regulacji; na stromym podjeździe czasem potrzebujesz wolniejszej jazdy lub innej trasy.

Średnia kadencja całej jazdy może wprowadzać w błąd

Zjazdy bez pedałowania, postoje i różne ustawienia uwzględniania zer mogą zmieniać podsumowanie. Przed porównaniem dwóch zapisów sprawdź, jak obliczono średnią. Nie zakładaj, że różnica oznacza zmianę techniki. Czasem opisuje inną trasę albo inny sposób prezentacji danych.

Do oceny właściwej pracy wybierz odcinki, na których rzeczywiście pedałowałeś w podobnym zadaniu. Jeśli interesuje Cię końcówka długiej jazdy, porównaj ją z uwzględnieniem terenu i mocy. Jedna liczba dla całej aktywności nie pokaże, czy rytm zmienił się z powodu zmęczenia, czy długiego zjazdu.

Początkujący i doświadczony zawodnik

Na początku ważniejsze jest swobodne używanie przełożeń i rozumienie intensywności. Jednoczesne pilnowanie wielu pól może utrudniać naukę. Wybierz widok pozwalający obserwować drogę i wykonać plan. Kadencję możesz obejrzeć później jako dodatkową informację.

Doświadczony triathlonista może mieć konkretny cel związany z rytmem, ale powinien odróżnić ćwiczenie od normalnej jazdy. Jeśli plan zawiera takie zadanie, realizuj je razem z pozostałymi parametrami. Nie dodawaj go spontanicznie do każdego długiego treningu, bo atrakcyjna liczba pojawiła się w porównaniu z zawodowcem.

Jak opisać zmianę rytmu w końcówce

Jeśli kadencja spada, sprawdź najpierw, czy zmienił się teren i przełożenie. Następnie zobacz, czy utrzymujesz zadany wysiłek i czy pozycja pozostaje wygodna. Opis „nie mogłem już pedałować płynnie przy tej samej mocy” mówi coś innego niż „na końcu był długi podjazd”. Nie należy łączyć tych sytuacji w jeden wniosek o zmęczeniu.

Takie rozróżnienie pomaga także przy doborze trasy kolejnej sesji. Jeśli celem jest równy rytm, wybierz miejsce, które pozwala go ćwiczyć. Jeśli celem jest reagowanie na teren, naturalna zmienność może być częścią zadania. Nie każda zmiana RPM wymaga poprawiania.

Kadencja w przygotowaniach triathlonowych

Nie oceniaj jazdy wyłącznie przez to, czy utrzymałeś wybraną liczbę. Zobacz także, jak zaczynasz bieg po rowerze i czy planowany wysiłek kolarski pozwala wykonać późniejsze zadanie. Jedna zmiana RPM nie wyjaśni samodzielnie dobrej lub słabej zakładki.

W Trenago szczegóły treningu określają zadanie i intensywność. Jeśli instrukcja zawiera wskazówkę rytmu, traktuj ją razem z celem sesji. Nie dodawaj osobnego zadania kadencyjnego do każdej jazdy tylko dlatego, że licznik pokazuje to pole.

Najczęstsze pytania

Czy 90 obrotów na minutę jest obowiązkowe?

Nie ma jednej wartości odpowiedniej dla każdego wysiłku i zawodnika. Rytm odnosimy do zadania, mocy, przełożenia i warunków jazdy.

Czy zmiana przełożenia pomaga kontrolować kadencję?

Tak, pozwala dopasować opór i rytm do zmiany terenu lub prędkości. Warto ćwiczyć płynne przejście, zanim nachylenie wymusi gwałtowną reakcję.

Czy trening niskiej kadencji zastępuje siłownię?

Nie jest automatycznym zamiennikiem treningu siłowego. Cel i dawkę takiego zadania należy rozpatrywać w ramach kolarskiego planu.

fot. wavebreakmedia_micro

O autorze

Maciej Bodnar

Były zawodnik PRO i trener triathlonu z wieloletnim stażem. Trenuje zarówno amatorów, jak i zawodowców. W Trenago odpowiada za metodologię: przenosi do planu to, co naprawdę działa na treningu i na starcie.

Pierwsze 14 dni bez opłat

Jeśli zakładasz nowe konto, możesz rozpocząć 14-dniowy okres próbny. Wybierz pakiet i okres rozliczeniowy oraz dodaj metodę płatności.

Poznaj pakiety Trenago